/Historia Polski po II Wojnie Światowej

Historia Polski po II Wojnie Światowej

Lokalnym dowódcom AK nakazano dekonspirowanie się wobec Armii Czerwonej i mieszczenie władzy wojskowej oraz cywilnej na generowanych terenach. Pokrewny zakres miała akcja „Ostra Brama” przeprowadzona na Litwie. To przykre, głównego celu – wyzwolenia Wilna – nie udało się żołdakom AK zrealizować. Po przełamaniu przez Ar­mię Czerwoną ofensywy niemieckiej wiosną 1944 r. nastąpiła prędka kontrofensywa na wschodnich ziemiach II Rzeczypospolitej oraz w czerwcu 1944 r. wojska sowieckie przekroczyły Bug. Na przełomie czerwca i lip­ca Armia Czerwona zbliżyła się do Warszawy. Znając o tym fakcie, Ar­mia Krajowa wraz z Delegaturą 29 lipca podjęły decyzję o przygotowa­niu powstania w Warszawie. Datę jego wybuchu wyznaczono na 1 sierpnia 1944 r.

Dowódcą został pułkownik Antoni Chruściel (pseudo­nimy: Monter, Nurt). Decyzje o powiększaniu Armii Polskiej na Wschodzie uzależnione były od zaangażowania komunistów polskich w kraju i stanowiska Wandy Wasilewskiej w tej kwestii – sprawdź II wojna światowa. Polscy komuniści jeszcze w grudniu 1943 r. wystąpili z pomysłem powołania Polskiego Komitetu Wyzwolenia Naro­dowego (PKWN), który byłby absolutnie lojalny wobec ZSRR. W kraju PPR przygotowywała program apatycznego przejmowania władzy. W nocy z 31 grudnia 1943 r. na 1 stycznia 1944 r. utworzono Krajową Radę Narodową (KRN), a jej przewodniczącym został Bolesław Bierut.

W momencie przekroczenia granic II Rzeczypospolitej przez Armię Czerwoną w połowie 1944 r. przygotowany pozostał w Moskwie Manifest Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego. W Manifeście zapowia­dano dalszą walkę z najeźdźcą, przeprowadzenie reformy rolnej, na­cjonalizację przemysłu, przeprowadzenie reform oraz współpracę ze Związkiem Radzieckim. Doszło do połączenia Armii Ludowej i I Armii Wojska Polskiego oraz skonstruowano Ludowe Wojsko Polskie. Na obszarach przejętych przez Armię Czerwoną powstawała administracja zależna od rządów Stalina. Wkrótce PKWN został rozwiązany, a jego miejsce zajął Rząd Tymczasowy. Został on przez Stalina uznany za bezprzykładny prawny rząd polski.